Hoogbegaafdheid

Hoogbegaafdheid is een combinatie van een uitzonderlijke intelligentie, creativiteit en doorzettingsvermogen.

Een IQ hoger dan 97,5% vergeleken met de rest van de bevolking wordt doorgaans als maat genomen voor hoogbegaafdheid. De sociale omgeving heeft een grote invloed op de ontwikkeling van de hoogbegaafde, zowel in positief als in negatief opzicht. De drie belangrijkste sociale omgevingen zijn school, ontwikkelingsgelijken en het gezin.

Bij heel jonge kinderen wordt er officieel nog steeds gesproken over een 'ontwikkelingsvoorsprong', toch kan al duidelijk zijn dat het waarschijnlijk om hoogbegaafdheid gaat.

Hoogbegaafdheid heeft een erfelijke factor, maar ook ouders die niet hoogbegaafd zijn, kunnen een hoogbegaafd kind krijgen.

Kenmerken van hoogbegaafdheid
Er zijn veel lijsten van kenmerken van hoogbegaafdheid in omloop. Op de Montessorischool kijken wij naar ieder kind en gaan uit van wat het kind nodig heeft, zo ook de (vermoedelijk) hoogbegaafde kinderen bij ons op school.

Vanuit de visie van Montessori, observaties en signalen ook vanuit ouders, kan het kind bij ons een aangepast programma volgen. Het kind hoeft niet noodzakelijk getest te zijn om een aangepast programma te volgen. 

De visie van verschillende hoogbegaafdheidsspecialisten, zoals Tijl Koenderink (oprichter en hoofdtrainer van Novilo), prof. dr. Franz Mönks (oprichter van het Centrum voor Begaafdheidsonderzoek) en dr. Tessa Kieboom (directeur van Exentra), gebruiken wij in het vormgeven van ons onderwijsaanbod. 

Begeleiding
Binnen de groepen worden de kinderen door de leerkracht begeleid in hun ontwikkeling. Er wordt rekening gehouden met de individuele mogelijkheden en onderwijsbehoeften van ieder kind, we sluiten aan bij talenten van kinderen. Dit betekent dat kinderen in principe werk kunnen doen dat op hun niveau ligt of dat hun bijzondere belangstelling heeft. De leerkrachten spelen in op de verschillen door het toepassen van compacten (bv minder oefenstof, minder herhaling) en verrijken (bv het aanbieden van andere leerstof, het geven van andere opdrachten).

Dit klinkt echter simpeler dan het in de praktijk soms is. Er zijn veel factoren die van invloed zijn op het gedrag en de resultaten van de hoogbegaafde kinderen. 

In de praktijk zien we regelmatig dat kinderen absoluut (resultaten zijn onvoldoende) of relatief (resultaten zijn niet in verhouding met de mogelijkheden) onderpresteren. De desbetreffende kinderen geven vaak aan dat school 'saai' is. Het is echter een grote misvatting dat met het geven van moeilijke leerstof, de oplossing gevonden is. De problematiek is vaak complexer en er zal per kind gekeken moeten worden, welke factoren belemmerend zijn. Op die manier kunnen we ook naar een, bij het kind passende, oplossing zoeken.

Op de Montessorischool is een hoogbegaafdheidsspecialist aanwezig die mede zorg draagt voor het onderwijs op maat aan de (vermoedelijk) (hoog)begaafde kinderen op school. Zo bieden wij:

  • Compact en verrijkt onderwijs middels de visie van Maria Montessori
  • Verdieping; leerstof waarbij een leerling een specifiek onderwerp uitdiept
  • Verrijking; het aanbieden van ander werk, uitdagend
  • Het omgaan met ontwikkelingsgelijken buiten de klas
  • Psycho-educatie; omgaan met tegenvallers, fouten leren maken, samenwerken, omgaan met winnen en verliezen, metacognitie en andere executieve vaardigheden.